BOLALIK DAVRIDA KARDIOMETABOLIK XAVF OMILLARINING SHAKLLANISHI: PROSPEKTIV KOHORT TADQIQOT
Abstract
Ushbu maqolada bolalik davrida kardiometabolik xavf omillarining shakllanish jarayoni prospektiv kohort tadqiqot asosida tahlil qilinadi. Tadqiqotning asosiy maqsadi – bolalarda yurak-qon tomir va metabolik kasalliklar rivojlanishiga olib keluvchi omillarni erta aniqlash, ularning dinamikasini kuzatish hamda uzoq muddatli sog‘liq ko‘rsatkichlari bilan o‘zaro bog‘liqligini baholashdan iborat. Prospektiv kohort usuli orqali ma’lum bir yosh guruhidagi bolalar bir necha yil davomida tizimli ravishda kuzatilib, antropometrik ko‘rsatkichlar, arterial qon bosimi, glyukoza va lipid profili, ovqatlanish odatlari, jismoniy faollik darajasi hamda irsiy omillar o‘rganiladi. Natijalar bolalik davridayoq semirish, insulin rezistentligi, dislipidemiya va gipertenziya kabi xavf omillari shakllanishi mumkinligini ko‘rsatadi. Shuningdek, ijtimoiy-iqtisodiy sharoit, turmush tarzi va atrof-muhit omillari muhim rol o‘ynashi aniqlanadi. Tadqiqot xulosalari kardiometabolik kasalliklarning birlamchi profilaktikasini kuchaytirish, sog‘lom turmush tarzini targ‘ib qilish va erta skrining dasturlarini ishlab chiqishda muhim ahamiyat kasb etadi.
References
1. Morrison J.A. et al. Metabolic syndrome in childhood predicts adult cardiovascular disease. Journal of Pediatrics.
2. Reaven G.M. Role of insulin resistance in human disease. Diabetes.
3. Asqarov I.R. Odam anatomiyasi va fiziologiyasi. – Toshkent: O‘qituvchi nashriyoti, 2018.
4. Sharipova D.A., Rasulova Z.H. Bolalarda metabolik sindromning shakllanish omillari. Tibbiyot va zamon. – Toshkent, 2020.
5. Karimov M.M., Xudoyberdiyeva G.A. Bolalar va o‘smirlarda semirish muammosi va uning profilaktikasi. Pediatriya ilmiy-amaliy jurnali. – Toshkent, 2019.
