SANOAT KORXONALARIDA YONG‘IN XAVFSIZLIGINI TA’MINLASHNING ZAMONAVIY USULLARI
Keywords:
KALIT SO‘ZLAR. Yong‘in xavfsizligi, sanoat korxonalari, avtomatlashtirilgan tizimlar, sun’iy intellekt, IoT texnologiyalari, sprinkler tizimi, gazli o‘chirish tizimlari, dronlar, robotlashtirilgan monitoring, xavf prognozi, raqamli texnologiyalar.Abstract
ANNOTATSIYA. Ushbu maqolada sanoat korxonalarida yong‘in xavfsizligini ta’minlashning zamonaviy usullari, ularning ilmiy va amaliy ahamiyati hamda ishlab chiqarish jarayonlarida qo‘llanilish samaradorligi tahlil qilingan. Bugungi kunda sanoat tarmoqlarida texnologik jarayonlarning murakkablashuvi, avtomatlashtirish darajasining oshishi va yonuvchi materiallardan keng foydalanish yong‘in xavfi darajasini sezilarli ravishda kuchaytirmoqda. Shu sababli an’anaviy yondashuvlar o‘rniga raqamli texnologiyalar, sun’iy intellekt, IoT (Internet of Things) tizimlari hamda avtomatlashtirilgan monitoring va boshqaruv tizimlarini joriy etish dolzarb masalaga aylangan.
Maqolada yong‘in xavfini erta aniqlashga xizmat qiluvchi sensor tizimlar, real vaqt rejimida monitoring qilish imkonini beruvchi aqlli tizimlar hamda avtomatik yong‘in o‘chirish texnologiyalari (sprinkler, gazli va ko‘pikli tizimlar) yoritilgan. Shuningdek, dronlar va robotlashtirilgan qurilmalar yordamida xavfli zonalarni kuzatish va baholash imkoniyatlari ham tahlil qilingan. Sun’iy intellekt asosidagi prognozlash tizimlari esa yong‘in ehtimolini oldindan aniqlash va profilaktik choralarni belgilashda muhim vosita sifatida ko‘rib chiqilgan.
Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, zamonaviy texnologiyalarni kompleks qo‘llash sanoat korxonalarida yong‘in xavfsizligini sezilarli darajada oshiradi, inson omili bilan bog‘liq xatolarni kamaytiradi hamda iqtisodiy zararlarni minimallashtiradi. Shu bilan birga, ushbu tizimlarni joriy etish yuqori investitsiya va texnik bilimlarni talab etishi ham qayd etilgan.
Umuman olganda, maqolada yong‘in xavfsizligini ta’minlashning innovatsion yondashuvlari sanoat rivojlanishining muhim omili sifatida asoslab berilgan.
References
1. National Fire Protection Association (NFPA). Fire Protection and Safety Systems Reports. USA, 2023.
2. ISO 45001:2018. Occupational health and safety management systems — Requirements with guidance for use. International Organization for Standardization, 2018.
3. Siddiqova M., Ergashev T. ARXITEKTURA TA’LIM YO ‘NALISHIDAGI TALABALARGA EKOLOGIK TARBIYANI SHAKLLANTIRISH.
4. Siddiqova M., Ergashev T. BINOLARNI LOYIHALASHDA ATROF-MUHITNI TO ‘G ‘RI TANLASHNING EKOLOGIK AHAMIYATI.
5. Siddiqova M., Ergashev T. ATROF-MUHIT MUHOFAZASIDA YASHIL TEXNOLOGIYALAR VA INNOVATSIYALARNING ROLI.
6. Qizi S. M. A. et al. O ‘QUV BINOLARI VA O ‘QUV MARKAZLARINI RANG YECHIMINI RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR HAMDA SUN’IY INTELLEKT ORQALI LOYIHALASH //Raqamli iqtisodiyot (Цифровая экономика). – 2024. – №. 6. – С. 325-332.
7. СИРОЖИДДИН М. НЕКОТОРЫЕ АСПЕКТЫ БЕЗОПАСНОСТИ ПРИМЕНЕНИЯ ГРУЗОПОДЪЕМНЫХ КРАНОВ В СТРОИТЕЛЬНО-МОНТАЖНЫХ РАБОТАХ. – 2024.
8. Muradov S. H. o ‘g ‘li, & Zayniyev, UU o ‘g ‘li.(2023). Principles of passing and documenting instructions on safety techniques //Educational Research in Universal Sciences. – Т. 2. – №. 14. – С. 116-119.
9. Sirojiddin M., Umurzoq E. Innovative solutions for improvement of working conditions and environment through the kaizen method. – 2023.
10. Muradov S., Siddiqova M., Karimov B. Conditions and environment through the Kaizen method //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 5. – С. 794-808.

